Przejdź do menu głównego | Przejdź do treści | Przejdź do wyboru wielkości czcionki | Przejdź do mapy strony | Przejdź do osób | Przejdź do wiadomości | Przejdź do wydarzeń | Przejdź do instytucji | Przejdź do wyszukiwarki wydarzeń |

Kapuściński
Wojna umarła, niech żyje wojna. Bośniackie rozrachunki
Ed Vulliamy
z angielskiego przełożył Janusz Ochab

wyd. Czarne, Wołowiec

Jak żyć po wojnie
W 1992 roku brytyjski dziennikarz Ed Vulliamy wraz z reporterką telewizyjną Penny Marshall odkryli światu horror serbskich obozów koncentracyjnych w Bośni. Od tamtej pory Ed Vulliamy wciąż śledzi dalsze losy ocalonych. Towarzyszymy mu, gdy składa świadectwo w procesie Radowana Karadzicia lub gdy z dawnymi więźniami obozu w Omarskiej, którzy zostali jego przyjaciółmi, szuka szczątków ich bliskich, trafiając na mur milczenia sprawców zbrodni. To przejmująca opowieść o ludziach, którzy budują swe życie od nowa. I o ich walce o rozliczenie z przeszłością, niezbędne, by wojna naprawdę mogła się skończyć.
Olga Stanisławska

Ed Vulliamy

Ed Vulliamy
(ur. 1954) – brytyjski dziennikarz i reporter, piszący dla "The Guardian" i "The Observer". Był korespondentem m.in. w Bośni, USA i Iraku. W 1992 roku doniósł światu o obozach koncentracyjnych na Bałkanach. W 1996 roku jako pierwszy dziennikarz w historii zeznawał w Międzynarodowym Trybunale Karnym dla byłej Jugosławii, a w 2011 – w procesie przeciwko Radowanowi Karadžiciowi w Hadze. Wierzy, że zeznawanie w sprawach związanych z łamaniem prawa humanitarnego jest obowiązkiem dziennikarzy, i prowadzi liczne wykłady na ten temat.
Jest laureatem m.in. James Cameron Award, Amnesty International Media Award i dwukrotnie International Reporter of the Year Award. Jego wcześniejsza książka „Ameksyka...” została książką-laureatką 4. edycji naszej Nagrody.

Janusz Ochab

Janusz Ochab
(ur. 1971) – absolwent anglistyki Uniwersytetu Warszawskiego. Tłumaczeniami zajmuje się od ponad dwudziestu lat, przełożył na język polski kilkadziesiąt książek, głównie beletrystykę. W 2013 roku otrzymał nagrodę za przekład „Ameksyki…" Eda Vulliamy’ego – książki-laureatki 4. edycji Nagrody im. Ryszarda Kapuścińskiego za Reportaż Literacki. Współpracuje z wydawnictwami takimi, jak Albatros, Czarne, Agora, Prószyński i S-ka. Żonaty, ojciec dwojga dzieci: Mikołajka i Gabrysi, zapalony biegacz, ultramaratończyk.

Kamienny świat

Mariusz Kalinowski
O książce „Wojna umarła…” Eda Vulliamy’ego w przekładzie Janusza Ochaba pisze juror Mariusz Kalinowski

Opowieść Vulliamy’ego wyrasta z konstatacji: „Wszystko, co się zdarzyło podczas wojny, ma swój ciąg dalszy po wojnie”.

„Omarska była naszym Auschwitz", mówi jeden z byłych więźniów serbskiego obozu. Ed Vulliamy jest strażnikiem bośniackiej pamięci – od przeszło dwudziestu lat – broniąc jej przed wymazywaniem i zrównywaniem stron konfliktu jako współwinnych, równie „ubrudzonych”.

Oskarżany o zdradę etosu reportera, gdy zdecydował się być świadkiem w Hadze przeciwko serbskim zbrodniarzom, Vulliamy stwierdza, że chce zachować obiektywizm – wierność faktom, nie reporterską „neutralność” – stojąc pomiędzy katem a ofiarą.

Bośniacka trauma wciąż zostaje bez rozrachunku. Wobec upartych, ponawianych zaprzeczeń ludobójstwa, fikcja „pojednania” jest dla ocalonych upokorzeniem i torturą.

To wielka sztuka, umieć znaleźć właściwy ton dla ich koszmarnych opowieści – bez rozmazania i histerii, epatowania okrucieństwem, za to z uwagą i współczuciem. Vulliamy’emu to się udaje. (Ten ton brzmi czysto i wiarygodnie dzięki przekładowi Janusza Ochaba).

Książka zadaje mimochodem wiele pytań ważnych dla Polaków: o rozrywanie narodowych ran (aby nie zarastały podłością), o nasze własne rozrachunki, o to, gdzie kończy się „miękki” nacjonalizm, a gdzie zaczyna fanatyczny.

„Kamienny świat”, którego doświadczają ocaleńcy (Vulliamy pożycza tę metaforę Tadeusza Borowskiego), to także nasz świat – nie miejmy złudzeń, że żyjemy w jakimś innym.

Mariusz Kalinowski

Książka

Wojna umarła, niech żyje wojna. Bośniackie rozrachunki
Ed VULLIAMY

wyd. Czarne, Wołowiec